Netradi─Źn├ę sp├┤soby pr├şpravy k├ívy

K├íve a r├┤znym sp├┤sobom ich pr├şpravy sme sa venovali u┼ż v predch├ídzaj├║cich ─Źl├ínkoch. Dnes sa zameriame na menej zn├íme met├│dy, ako pripravi┼ą tento lahodn├Ż n├ípoj.

D┼żezva

D┼żezva je kovov├í alebo nerezov├í n├ídobka. Vo vrchnej ─Źasti je roz┼í├şren├í tak, aby nedo┼ílo k ├║niku k├ívy. K n├ídobe je pripevnen├í dlh├í, rovn├í rukov├Ą┼ą. D┼żezvu mo┼żno k├║pi┼ą v nieko─żk├Żch ve─żkostiach, naj─Źastej┼íie pre pr├şpravu 4, 6 alebo 12 ┼í├ílok k├ívy.

D┼żezva patr├ş medzi najstar┼íie met├│dy pr├şpravy k├ívy na svete. Hojne je vyu┼ż├şvan├í predov┼íetk├Żm v arabsk├Żch krajin├ích. P├┤vodne sa k├íva v d┼żezve pripravovala v rozp├ílenom piesku, ale samozrejme si ju m├┤┼żete pripravi┼ą aj doma na spor├íku. Pri pr├şprave k├ívy v d┼żezve sa usadenina od extraktu neodde─żuje filtr├íciou ani prevaren├şm, ale len opatrn├Żm nalievan├şm. Zvl├í┼ítne je aj sp├┤sob sladenie a dochucovanie k├ívy r├┤znym koren├şm, napr. kardam├│nom, chilli, koren├şm alebo vanilkou. Ak m├íte radi tureck├║ k├ívu, je d┼żezva to prav├ę rie┼íenie pre v├ís.

D┼żezva nie je drah├í z├íle┼żitos┼ą, najlacnej┼íiu kanvi─Źku k├║pite u┼ż od 4 eur.

Ako pripravi┼ą k├ívu v d┼żezve

  1. Name─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu ─Źo najjemnej┼íie (a┼ż na prach). Na pr├şpravu v d┼żezve sa naj─Źastej┼íie pou┼ż├şva zmes arabiky s robustou, pr├şpadne samotn├í robusta. Na 50 ml ┼í├ílku pripad├í 6 g k├ívy.
  2. Polo┼żte d┼żezvu na spor├ík, nalejte do nej 20 ml vody a pridajte cukor a korenie. Na dve ly┼żi─Źky k├ívy sa ud├íva jedna ly┼żi─Źka cukru. Po─Źkajte, a┼ż sa voda s cukrom za─Źne vari┼ą a vznika┼ą karamel. Tento krok m├┤┼żete vynecha┼ą a uvari┼ą len k├ívu bez cukru.
  3. Pridajte k├ívu a dolejte zvy┼íok vody. D┼żezva by mala by┼ą naplnen├í asi z dvoch tret├şn.
  4. Po─Źkajte, k├Żm k├íva neza─Źne peni┼ą. Vo chv├şli, ke─Ć k├íva dospeje k okraju n├ídoby, d┼żezvu odstavte.
  5. A┼ż pena klesne, vr├í┼ąte d┼żezvu sp├Ą┼ą na platni─Źku. Bod 4 opakujte celkom trikr├ít. Nikdy nenechajte k├ívu prejs┼ą varom.
  6. K├ívu rozlejte do nahriatych ┼í├ílok, usadenina by mala zosta┼ą v d┼żezve. Cel├í pr├şprava nebude trva┼ą dlh┼íie ako 5 min├║t.

Aeropress

Aeropress je medzi netradi─Źn├Żmi sp├┤sobmi pr├şpravy k├ívy celkom nov├í─Źik. Vymyslel ho v roku 2005 Ameri─Źan Alan Adler. Jeho spolo─Źnos┼ą Aerobie je jedn├Żm z najzn├ímej┼í├şch v├Żrobcov aeropressov. Aeropress je ┼ípeci├ílny valec s piestom, v ktorom pr├şprava k├ívy funguje na princ├şpe stla─Źenie vzduchu a filtr├ície. Po cel├║ dobu extrakcie je k├íva v kontakte s vodou, preto m├í v├Żsledn├Ż n├ípoj ve─żmi vyrovnan├║ chu┼ą. Aeropress je prakticky nerozbitn├Ż, ─żahk├Ż a nen├íro─Źn├Ż na ├║dr┼żbu.

Najlacnej┼í├ş aeropress k├║pite u┼ż od 500 K─Ź.

Ako pripravi┼ą k├ívu v aeropresse

  1. Ume─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu na jemno. Na 100 ml vody sa odpor├║─Źa 6 g k├ívy.
  2. Do aeropressu vlo┼żte filter prepl├íchnut├Ż hor├║cou vodou. Valec postavte na ┼í├ílku.
  3. Nasypte do valca kávu, zalejte ju vodou s teplotou 93-95° C a premiešajte.
  4. Nasa─Ćte piest na valec a plynul├Żm tlakom ho stla─Źte dole. K├ívu tak vytla─Ź├şte do ┼í├ílky. Cel├Ż proces by mal trva┼ą asi min├║tu a pol.

Chemex

Chemex je sklenen├í banka s lievikom. Do naju┼ż┼íej ─Źasti lievika je vlo┼żen├Ż ┼ípeci├ílny filter, cez ktor├Ż sa k├íva dost├íva do n├ídobky. Filter chemexu je o tretinu silnej┼í├ş ako klasick├ę papierov├ę filtre a vyr├íba sa zo ┼ípeci├ílnej buni─Źiny. Chemex vyna┼íiel v roku 1940 americk├Ż chemik a vyn├ílezca Peter Schlumbohm.

Pokia─ż si chcete zaobstara┼ą chemex, po─Ź├ştajte s ─Źiastkou 40 eur a vy┼í┼íie.

Ako pripravi┼ą k├ívu v chemexu

  1. Ume─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu na hrubo. Na 500 ml vody pripad├í asi 30-35 g k├ívy.
  2. Filter prepl├íchnite hor├║cou vodou, vlo┼żte ho do vrchnej ─Źasti chemexu a nasypte do neho k├ívu.
  3. Pripravte si vodu s teplotou 93-95┬░ C.
  4. K├ívu sparte asi 50 ml vody. K├íva za─Źne prebubl├íva┼ą – to znamen├í, ┼że z nej unik├í oxid uhli─Źit├Ż.
  5. Po chv├şli za─Źnite kr├║┼żiv├Żmi pohybmi pomaly prilieva┼ą zvy┼íok vody.
  6. K├íva sa za─Źne l├║hova┼ą a prekvapk├íva┼ą do spodnej ─Źasti n├ídoby. Cel├Ż proces by nemal trva┼ą dlh┼íie ako 4 min├║ty.

Vacuum pot

Vacuum pot je tvoren├Ż dvoma sklenen├Żmi n├ídobami, ktor├ę s├║ spojen├ę trubicou s filtrom. V spodnej n├ídobe sa zahrieva voda, ktor├í sa men├ş na paru a st├║pa nahor cez trubicu a filter s k├ívou do hornej n├ídoby. Po vychladnut├ş sa para premen├ş op├Ą┼ą na kvapalinu, v spodnej n├ídobe sa vytvor├ş v├íkuum a vsiakne v┼íetku tekutinu sp├Ą┼ą do spodnej n├ídoby. Prv├Żkr├ít sa za─Źal vacuum pot pou┼ż├şva┼ą v Nemecku za─Źiatkom 19. stor.

Najlacnej┼í├ş vacuum pot k├║pite od cca 40-50 eur.

Ako pripravi┼ą k├ívu vo vacuum pote

  1. Ume─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu na hrubo. Na liter vody po─Ź├ştajte asi 75-80 g k├ívy. Po─Ź├ştajte tie┼ż s t├Żm, ┼że pri pr├şprave sa ─Źas┼ą vody odpar├ş.
  2. Do spodnej n├ídobky nalejte vodu, ide├ílne u┼ż hor├║cu, nech sa cel├Ż proces ur├Żchli.
  3. Zasu┼łte horn├║ n├ídobu, na ktor├║ predt├Żm pru┼żinou prichyt├şte filter.
  4. Zap├í─żte hor├ík pod spodnou n├ídobou. Voda sa za─Źne odparova┼ą do hornej ─Źasti.
  5. Nasypte do hornej n├ídobky k├ívu, zmes po cel├║ dobu pr├şpravy mie┼íajte.
  6. Pribli┼żne po min├║te zhasnite plame┼ł. V spodnej ─Źasti vacuum potu vznikne podtlak a extrahovan├í k├íva za─Źne steka┼ą dole.
  7. A┼ż k├íva prete─Źie do spodnej n├ídobky, je pripraven├í na konzum├íciu.

Dripper

Dripper predstavuje n├ídobu v tvare lievika, do ktor├ęho sa vklad├í papierov├Ż filter. Do filtra sa nasype k├íva, ktor├║ nech├íte pretiec┼ą hor├║cou vodu priamo do ┼í├ílky. Dripper m├┤┼że by┼ą plastov├Ż, sklenen├Ż, keramick├Ż alebo kovov├Ż. Najob─ż├║benej┼í├şm modelom je dripper Hario V60. Zadov├í┼żi┼ą si m├┤┼żete drippery r├┤znych ve─żkost├ş, naj─Źastej┼íie vo ve─żkosti pre pr├şpravu 1-2 ┼í├ílok k├ívy alebo vo ve─żkosti pre pr├şpravu a┼ż 4 ┼í├ílok k├ívy.

Hist├│ria dripperu siaha na za─Źiatok 20. stor. S n├ípadom na tento sp├┤sob pr├şpravu k├ívy pri┼íla Nemka Melitta Bentz v roku 1908. V rovnakom roku si pr├şstroj nechala aj patentova┼ą a zalo┼żila firmu na jeho v├Żrobu.

Najlacnej┼í├ş dripper v plastovom variante k├║pite u┼ż za cca 6 eur. S kvalitnej┼í├şm materi├ílom potom st├║pa aj cena.

Ako pripravi┼ą k├ívu v drippere

  1. Ume─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu na hrubo. Na liter vody sa odpor├║─Źa asi 60 g k├ívy.
  2. Prepláchnite filter horúcou vodou, umiestnite ho do dripperu a nasypte do neho kávu.
  3. Umiestnite dripper na ┼í├ílku alebo kanvi─Źku, pripravte si hor├║cu vodu s teplotou okolo 92┬░ C.
  4. K├ívu zalejte trochou vody, aby sa predparila. Potom pomaly dolejte aj zvy┼íok vody. K├íva sa za─Źne l├║hova┼ą a prekvapka┼ą do ┼í├ílky ─Źi kanvi─Źky. Cel├Ż proces trv├í asi 3 min├║ty.

Cold brew

Cold brew je sp├┤sob pr├şpravy k├ívy, pri ktorom sa k├íva nezalieva hor├║cou vodou, ale nech├íva sa nieko─żko hod├şn macerova┼ą v studenej vode. Z├şskate tak ─żadov├Ż, osvie┼żuj├║ci n├ípoj, ktor├Ż v├ím zaru─Źene dod├í energiu. Takto pripraven├í k├íva bude chu┼ąovo slad┼íia s ─Źokol├ídov├Żmi alebo ovocn├Żmi t├│nmi.

Ako pripravi┼ą cold brew

  1. Ume─żte ─Źerstv├║ zrnkov├║ k├ívu na hrubo. Na liter vody budete potrebova┼ą asi 90 g k├ívy.
  2. K├ívu nasypte do n├ídoby. Skvele sa hod├ş french press, ale vysta─Ź├şte si aj s oby─Źajn├Żm zav├írac├şm poh├írom.
  3. Kávu zalejte vodou (ideálne filtrovanou) v izbovej teplote.
  4. N├ídobu starostlivo uzavrite (french press m├┤┼żete pretiahnu┼ą napr. potravin├írskou f├│liou).
  5. Umiestnite n├ídobu do chladni─Źky (5┬░ C).
  6. K├ívu nechajte l├║hova┼ą aspo┼ł 12 hod├şn, v├Żnimkou nie s├║ ani nieko─żkon├ísobne dlh┼íie extrakcie. Potom k├ívu prefiltruje, n├ípoj je hotov├Ż.
  7. S mno┼żstvom k├ívy a dobou macer├ície m├┤┼żete ─żubovo─żne experimentova┼ą. V┼íetko z├íle┼ż├ş od va┼íej chuti.

Vlo┼żi┼ą koment├ír

Pin It on Pinterest