Kompletn├Ż n├ívod ako vyrobi┼ą/zalo┼żi┼ą kv├ísok

Kv├ísok sa u┼ż v starovekom Egypte pou┼ż├şval pri pe─Źen├ş chleba. Z Afriky sa postupne dostal a┼ż do kraj├şn Eur├│py, kde ho be┼żne pou┼ż├şvali ─żudia v dom├ícnostiach ale aj v pek├ír┼łach. Ak si pam├Ąt├íte na dom├íci chlieb od va┼íej starej mamy, ktor├Ż vydr┼żal ─Źerstv├Ż aj nieko─żko dn├ş, iste bol upe─Źen├Ż s kv├ískom. Aj ke─Ć sa kv├ískov├Ż chlieb z pultov predajn├ş na─Źas celkom stratil, v posledn├Żch rokoch za┼ż├şva svoj n├ívrat. Nie je to v┼íak len m├│dna vlna. Kv├ísok nie je dro┼żdie. M├í celkom in├ę zlo┼żenie a je pre ─żudsk├ę telo ove─ża prospe┼ínej┼í├ş.

Ak v├ís kv├ískovanie zaujalo, m├┤┼żete si svoj prv├Ż kv├ísok jednoducho pripravi┼ą aj doma. Posta─Ź├ş v├ím k tomu len ra┼żn├í m├║ka a voda. Kv├ísok sa d├í tie┼ż uskladni┼ą, ak ho pr├íve nepotrebujete. V nasleduj├║com ─Źl├ínku v├ím porad├şme, ako na to. Dozviete sa tie┼ż, ─Źo v┼íetko si m├┤┼żete z kv├ísku upiec┼ą. A m├íme pre v├ís jeden recept, ktor├Ż zvl├ídnete aj v tom pr├şpade, ┼że ste s kv├ískom e┼íte nepiekli.

Čo je to kvások

Kv├ísok sa sklad├í len z m├║ky a vody. Obsahuje mno┼żstvo prirodzen├Żch bakt├ęri├ş, ktor├ę sa nach├ídzaj├║ v m├║ke a vo vzduchu. Zalo┼żen├şm kv├ísku tieto bakt├ęrie prebud├şte k ┼żivotu.

Kv├ísok vznik├í pomal├Żm kvasen├şm, pri ktorom spolu p├┤sobia m├║ka s vodou. Obsahuje mlie─Źne kvasinky, ktor├ę v m├║ke rozkladaj├║ lepok a in├ę ┼ąa┼żko str├ívite─żn├ę zlo┼żky. Dro┼żdie naproti tomu obsahuje bakt├ęrie alkoholov├ęho kvasenia. Tieto za┼ąa┼żuj├║ organizmus a prekys─żuj├║ mikrofl├│ru v tr├íviacom syst├ęme.

Pre─Źo pou┼ż├şva┼ą kv├ísok

Kv├ísok na rozdiel od dro┼żdia neza┼ąa┼żuje tr├ívenie a nenad├║va. Je ove─ża lep┼íie zn├í┼ían├Ż aj pri r├┤znych potravinov├Żch intoleranci├ích, odkys─żuje organizmus a pe─Źivu, kol├í─Źom aj chlebu dod├íva pr├şjemn├║ pr├şchu┼ą. Jeho konzumovanie prospieva aj imunite, chr├íni pred ples┼łov├Żmi ochoreniami, zlep┼íuje ekz├ęmy, akn├ę a alergie. V├Żrobky z kv├ísku spravidla tie┼ż neobsahuj├║ mno┼żstvo konzerva─Źn├Żch l├ítok. V─Ćaka ni┼ż┼íiemu glykemick├ęmu indexu s├║ vhodnej┼íie aj pre diabetikov.

Kv├ísok si jednoducho priprav├şte aj doma alebo si ho m├┤┼żete prinies┼ą od niekoho, kto u┼ż sk├║senosti s kv├ískovan├şm m├í. Dom├íci kv├ískov├Ż chlieb v├ím vydr┼ż├ş ─Źerstv├Ż a chutn├Ż aj cel├Ż t├Ż┼żde┼ł. Cesto je pekn├ę a nad├Żchan├ę ako pri pou┼żit├ş in├Żch kypridiel.

Ako zalo┼żi┼ą kv├ísok

Ak ste sa rozhodli zalo┼żi┼ą kv├ísok, budete potrebova┼ą len dve suroviny a sklenen├║ n├ídobu. Presn├Ż postup je nasledovn├Ż.

Budete potrebova┼ą:

  • jemn├║ ra┼żn├║ m├║ku
  • vodu

Postup pr├şpravy

Mnoh├Żch od kv├ískovania odr├ídza dlh┼íia doba pr├şpravy. Cel├Ż postup v┼íak nie je v├┤bec zlo┼żit├Ż. Potom, ako kv├ískov├Ż chlieb ochutn├íte, iste uzn├íte, ┼że to za to st├ílo.

Prv├Ż de┼ł

Do sklenenej n├ídoby nasypte 25 g ra┼żnej m├║ky. Prilejte 25 – 30 ml vody a dobre premie┼íajte. Mie┼íajte d├┤kladne, aby v n├ídobe nezostali zvy┼íky suchej m├║ky. Zvy┼íky zmesi z ly┼żice ned├ívajte dole prstom ale druhou ly┼żicou. Vzniknut├ę cesto m├í by┼ą trochu hustej┼íie ako cesto na lievance. Zmes prekryte ─Źistou bavlnenou utierkou a nechajte pri izbovej teplote oddychova┼ą jeden de┼ł.

Druh├Ż a tret├ş de┼ł

Na druh├Ż de┼ł pridajte znovu 25 g m├║ky a 25 – 30 ml vody. Po d├┤kladnom premie┼ían├ş prekryte utierkou a odlo┼żte na miesto s izbovou teplotou. Kv├ísok takto ÔÇ×prikrmujte ka┼żd├Żch 12 hod├şn. Na tret├ş de┼ł u┼ż budete m├┤c┼ą pozorova┼ą, ┼że sa v kv├ísku tvoria mal├ę bublinky. Kv├ísok za─Ź├şna pracova┼ą.

┼átvrt├Ż de┼ł

Z poh├íra odoberte asi polovicu do in├ęho poh├íra. Odobrat├║ zmes zmie┼íajte znovu s 25 g m├║ky a 25 ÔÇô 30 ml vody. Po dvan├ístich hodin├ích kv├ísok znovu prik┼Ľmte.

Po tomto pridan├ş surov├şn u┼ż bude sta─Źi┼ą dokrmova┼ą kv├ísok len ka┼żd├Żch 24 hod├şn. Kv├ísok prikrytie vie─Źkom, no neu┼ąahujte ho, aby mohol d├Żcha┼ą. Kv├ísok bude v n├ídobe r├ís┼ą a┼ż dva t├Ż┼żdne. Potom je pripraven├Ż na pe─Źenie.

Matersk├Ż kv├ísok

Z cel├ęho mno┼żstva si odoberte 2 PL kv├ísku a odlo┼żte ho do chladni─Źky. Zvy┼ín├Ż kv├ísok m├┤┼żete pou┼żi┼ą na pe─Źenie alebo ho uskladni┼ą. V chladni─Źke m├┤┼żete kv├ísok skladova┼ą pribli┼żne 7 dn├ş, po ktor├Żch ho znovu prik┼Ľmite. Pred pe─Źen├şm si ho v┼żdy aspo┼ł na hodinu vytiahnite.

Ako uskladni┼ą kv├ísok na dlh┼í├ş ─Źas

Kv├ísok je ┼żiv├Ż organizmus, o ktor├Ż sa treba pravidelne stara┼ą. Ak chcete z domu od├şs┼ą na dlh┼í├ş ─Źas a nechcete ho bra┼ą so sebou, m├┤┼żete si ho uskladni┼ą. Najlep┼íie mrazen├şm alebo su┼íen├şm. Takto uskladnen├Ż kv├ísok budete m├┤c┼ą potom znovu prebudi┼ą k ┼żivotu a pou┼żi┼ą pri pe─Źen├ş.

Ako usu┼íi┼ą kv├ísok

Na su┼íenie kv├ísku budete potrebova┼ą plech na pe─Źenie a stierku. M├┤┼żete pou┼żi┼ą aj papier na pe─Źenie. Vezmite kv├ísok a rozotrite ho rovnomerne po plechu. Vrstva m├í by┼ą ─Źo najten┼íia, ako keby ste natierali chlieb maslom. Kv├ísok su┼íte pri izbovej teplote. Doba potrebn├í na vysu┼íenie bude z├ívisie┼ą od hr├║bky vrstvy na plechu. Usu┼íen├Ż kv├ísok zotrite z plechu pomocou no┼ża. Prilo┼żte ho ostrou plochou ┼íikmo k plechu a pomaly zo┼íkrabujte. Su┼íen├Ż kv├ísok m├┤┼że oprskn├║┼ą do okolia. Aby ste mu v tom zabr├ínili, zakrytie n├┤┼ż druhou rukou. K├┤pku kv├ísku uzavrite v n├ídobe. M├┤┼żete pou┼żi┼ą aj plastov├ę vrecko. Skladujte na suchom a tmavom mieste najviac po dobu jedn├ęho roka.

Su┼íen├Ż kv├ísok m├┤┼żete kedyko─żvek zmie┼ía┼ą s m├║kou a vodou. Po dvan├ístich hodin├ích bude pripraven├Ż na pe─Źenie.

Ako zamrazi┼ą kv├ísok

Kv├ísok sa d├í uskladni┼ą aj do mrazni─Źky. Z hotov├ęho kv├ísku odoberte ly┼żicou men┼íie k├┤pky na tanier alebo in├║ podlo┼żku. Takto nad├ívkovan├Ż ho nech├íte zamrazi┼ą aspo┼ł dve hodiny. Zamrznut├ę k├┤pky potom m├┤┼żete prelo┼żi┼ą do n├ídoby, ktor├║ odlo┼ż├şte do mrazni─Źky.

Ak budete chcie┼ą zamrazen├Ż kv├ísok aktivova┼ą, vlo┼żte jednu k├┤pku do poh├íra a zalejte 50 ml vla┼żnej vody. Nepou┼ż├şvajte tepl├║ alebo hor├║cu vodu, aby ste ho neznehodnotili. Rozmrazujte pomaly pri izbovej teplote. Potom ho dok┼Ľmte m├║kou, nechajte odpo─Ź├şva┼ą pribli┼żne 12 hod├şn a m├┤┼żete za─Źa┼ą piec┼ą.

─îo m├┤┼żete pripravi┼ą z kv├ísku

Z kv├ísku priprav├şte chutn├Ż chlieb, pe─Źivo, kol├í─Źe aj sladk├ę jedl├í. Vyu┼żijete ho aj pri pr├şprave lango┼íov, paren├Żch buchiet a ┼íi┼íiek. M├┤┼żete si zalo┼żi┼ą aj bezlepkov├Ż kv├ísok a piec┼ą z neho bezlepkov├ę pe─Źivo. Vo mnoh├Żch pr├şpadoch ho dobre zn├í┼íaj├║ aj ─żudia s histam├şnovou intoleranciou. Za v┼íetky poch├║┼ąky, ktor├ę si s pomocou kv├ísku priprav├şte, v├ím prin├í┼íame recept na kv├ískov├Ż chlieb.

Kv├ískov├Ż chlieb aj pre za─Źiato─Źn├şkov

Ak u┼ż m├íte nejak├ę tie sk├║senosti s varen├şm a pe─Źen├şm, pripravi┼ą tento chlieb bude pre v├ís iste jednoduch├ę. A nemusia sa ho ob├íva┼ą ani za─Źiato─Źn├şci.

Budete potrebova┼ą:

  • 2 PL ra┼żn├ęho kv├ísku
  • 50 g ra┼żnej chlebovej m├║ky
  • 50 ml vody
  • 700 g p┼íeni─Źnej m├║ky T650
  • 450 ml vody
  • 1 ─îL rasce
  • 1 KL soli
  • 1 PL p┼íeni─Źn├Żch otr├║b

Postup pr├şpravy:

Pribli┼żne 12 hod├şn pred pr├şpravou cesta si odoberiete z kv├ísku 2 polievkov├ę ly┼żice. Pridajte 50 g ra┼żnej m├║ky a 50 ml vody. V┼íetko spolu d├┤kladne premie┼íajte, n├ídobu prikryte a odlo┼żte odpo─Ź├şva┼ą na miesto so st├ílou izbovou teplotou.

Do misy si nasypte m├║ku, rascu a otruby. Pridajte pripraven├Ż kv├ísok a vodu. Potom vymieste. Pri miesen├ş m├┤┼żete pou┼żi┼ą aj kuchynsk├Ż robot. Cesto vyberte z n├ídoby a na pom├║─Źenej doske e┼íte premieste rukami. Vlo┼żte ho do pom├║─Źenej misy a zvrchu popr├í┼íte m├║kou. Nechajte odpo─Ź├şva┼ą prikryt├ę 30 min├║t.

Takto pripraven├ę cesto vyberte a rozprestrite na pom├║─Źenej doske do tvaru obd─║┼żnika. Posypte ho so─żou, poskladajte a premieste. Potom ho znovu rozprestrite do obd─║┼żnika. Vezmite prav├Ż okraj cesta a prelo┼żte ho do vzdialenosti pribli┼żne dve tretiny od kraja. Potom vezmite opa─Źn├Ż okraj a prelo┼żte ho navrch. Dostanete podlhovast├Ż tvar cesta s troma vrstvami. Rovnako vezmite horn├Ż koniec, prelo┼żte a potom prelo┼żte aj spodn├Ż koniec cesta. Dostanete poskladan├Ż bat├┤┼żtek, ktor├Ż odlo┼ż├şte odpo─Ź├şva┼ą v mise prikrytej utierkou na 20 min├║t. Proces roztiahnutia a prekladania cesta opakujte e┼íte 5 kr├ít. Nakoniec cesto znovu premieste a dajte na tepl├ę miesto na 3 hodiny vykysn├║┼ą prikryt├ę utierkou.

R├║ru si zapnite na 250 ┬░C. Naspodok r├║ry polo┼żte plech s vodou. Na spodn├║ mrie┼żku umiestnite plech, na ktorou sa bude piec┼ą chlieb. Ke─Ć je r├║ra vyhriata, cesto vyklopte na hor├║ci plech. No┼żom na ┼łom r├Żchlo nare┼żte z├írezy v tvare kr├ş┼ża a postriekajte ho studenou vodou. Pracujte r├Żchlo, aby r├║ra nevychladla a cesto nesp─żaslo.

Pe─Źte na 250 ┬░C 15 min├║t. Potom teplotu stiahnite na 200 ┬░C a dopekajte e┼íte 45 ÔÇô 50 min├║t. Po upe─Źen├ş prekryte utierkou, k├Żm nevychladne.

Záver

Zdrav├ę nemusia by┼ą len zelenina a ovocie ale aj kysnut├Ż chlieb, pe─Źivo a dokonca aj kol├í─Źe. Sta─Ź├ş, ak ich namiesto dro┼żdia priprav├şte z kv├ísku. Ak pritom pou┼żijete aj zdrav┼íie m├║ky, ako napr├şklad ┼ípaldov├║, ra┼żn├║ ─Źi bezlepkov├ę m├║ky, bude v├Żsledn├Ż produkt e┼íte chutnej┼í├ş. Dom├íci chlieb s kv├ískom by mal zvl├ídnu┼ą aj za─Źiato─Źn├şk. Ak si na to netr├║fate, vysk├║┼íajte najsk├┤r kv├ískov├ę pe─Źivo alebo kol├í─Źe.

Kysnut├ę cesto s kv├ískom sa s├şce pripravuje o nie─Źo dlh┼íie, vynikaj├║co v┼íak chut├ş a neza┼ąa┼żuje tr├ívenie. Obsahuje zdraviu prospe┼ín├ę l├ítky, ktor├ę pom├┤┼żu l├ítkovej v├Żmene, imunite a dokonca aj poko┼żke. Kv├ísok si dokonca m├┤┼żete aj usu┼íi┼ą alebo zamrazi┼ą a nesk├┤r znovu o┼żivi┼ą, ke─Ć ho budete potrebova┼ą na pe─Źenie.

Vlo┼żi┼ą koment├ír

Pin It on Pinterest